Sự thất bại của Quản lý chất lượng tại Việt Nam

Sự thất bại của Quản lý chất lượng tại Việt Nam

Quản lý chất lượng (Quality management) do Demming, người Mỹ nghĩ ra nhưng mà lại phát triển rực rỡ tại Nhật Bản, thế nhưng lại thất bại ở Việt Nam, vậy đâu là nguyên nhân dẫn đến sự thất bại này. Luận án tiến sỹ Ngô Thị Ánh (2004) cho rằng:

1.Việc ban hành hàng loạt các văn bản pháp quy về cơ chế quản lý mới là tiền đề quan trọng định hướng cho sự phát triển nền kinh tế theo tinh thần đổi mới. Nhờ vậy, tình hình chất lượng sản phẩm ngày càng ổn định hơn và từng bước được nâng cao. Tuy nhiên, ở nhiều nơi, đặc biệt là ở các doanh nghiệp nhà nước vẫn còn bộc lộ sự yếu kém trong công tác quản lý chất lượng với nhiều nguyên nhân chủ quan và khách quan . Trong đó, sự ảnh hưởng nặng nền từ cơ chế quản lý tập trung, quan liêu, bao cấp; sự yếu kém về quản lý nói chung và quản lý chất lượng nói riêng; sự hụt hẫng về kinh nghiệm, kiến thức, hiểu biết khi bước vào cơ chế thị trường…là những nguyên nhân nổi cộm khiến cho hoạt động quản lý chất lượng ở các doanh nghiệp nhà nước còn gặp nhiều trở ngại.

2.Trong xu thế khu vực hóa và quốc tế hóa kinh tế, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã quan tâm hơn đến việc nghiên cứu và áp dụng các mô hình quản lý chất lượng được áp dụng rộng rãi trên thế giới như: hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế ISO 9000, quản lý chất lượng toàn diện (TQM), các hệ thống quản lý an toàn thực phẩm (GMP, HACCP), hệ thống quản lý môi trường ISO 14000… Tuy nhiên, số doanh nghiệp áp dụng các hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến là còn quá ít, thậm chí không ít doanh nghiệp đã áp dụng các hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến nhưng thiếu nỗ lực để duy trì và cải tiến hệ thống nên chưa phát huy được hiệu lực và hiệu quả của các hệ thống này.

3. Những năm gần đây, nhìn chung các doanh nghiệp Việt Nam đã chú trọng hơn trong việc nâng cao chất lượng sản phẩm , nhiều mặt hàng như thép, xi măng, hàng may mặc, cao su…đã bước đầu chiếm lĩnh thị trường trong nước, được người tiêu dùng chấp nhận. Tuy nhiên, so với yêu cầu cạnh trạnh trong thời kỳ hội nhập kinh tế khu vực và thế giới, năng suất và chất lượng sản phẩm của các doanh nghiệp Việt Nam còn yếu. Phương pháp quản lý chất lượng của các doanh nghiệp chủ yếu vẫn tập trung vào việc kiểm tra nhằm khắc phục các vấn đề chất lượng, các nguồn lực (đặc biệt là nguồn nhân lực) chưa được huy động một cách triệt để và hiệu quả vào hoạt động quản lý chất lượng, những nỗ lực cải tiến chưa được chú trọng…Do đó, chất lượng sản phẩm vẫn còn ở trình độ thấp, sự tiến bộ chưa vững chắc, chưa đồng đều, một số mặt hàng tuy có chất lượng cao song giá cũng cao.

Với năng lực cạnh tranh yếu kém, việc tập trung cải tiến, nâng cao năng suất, chất lượng với chi phí tiết kiệm là con đường mà các doanh nghiệp Việt Nam nói chung và các doanh nghiệp nhà nước nói riêng phải lựa chọn để có thể tồn tại và phát triển vững chắc trong quá trình hội nhập kinh tế khu vực và thế giới.

quản lý chất lượng
Quản lý chất lượng

Đó là quan điểm của Tiến sỹ, còn quan điểm của mình thì cho rằng sở dĩ thất bại của quản lý chất lượng ở Việt Nam là do con người, do tư duy của người Việt Nam còn ảnh hưởng nặng bởi tư duy nông nghiệp, làm việc theo thời tiết, nghĩa là làm việc một cách tùy tiện, sai đâu sửa đó. Còn để áp dụng được QM thì buộc anh phải có tư duy công nghiệp, nghĩa là làm việc phải có kế hoạch và có kỷ luật theo kế hoạch đó đồng thời phải có tư duy cải tiến liên tục nữa. Tức là anh phải biết phân tích công việc một cách cụ thể, xây dựng quy trình chi tiết và kiên trì làm theo những gì anh đã đề ra, nhưng khi môi trường thay đổi cần phải cải tiến để phù hợp hơn thì anh cũng không ngại thay đổi. Làm được những điều trên thì anh mới thực sự áp dụng QM vào trong công ty của mình được.

Author: John T. Roger

Yêu thiên nhiên, yêu cuộc đời. Cố gắng đem lại niềm vui cho bản thân và giá trị cho người khác.

Leave a Reply